Draaien op nieuwe draaischijf

Gister, zaterdag, heb ik de nieuwe schijf uitgeprobeerd. Een Shimpo Rk5-T. Een paar maanden geleden zat ik er al achter tijdens het begin van de opleiding. Tot nu toe heb ik alleen op schijven van de Kleiacademie gedraaid, met wisselend resultaat. Die zijn groter en krachtiger, maar dat is niet handig wanneer je gebruik maakt van tijdelijke werkruimte: mobiliteit staat voorop bij het opzetten van de pottenbakkerij, essentie. Zaken snel kunnen inpakken en vervoeren.

Het ging wat moeizaam. Er kwam een vreemde slinger in de porseleinklei. Dat kwam omdat het afdraai plankje, alsmaar niet goed op de draaischijf wilde aansluiten… als beginneling, is dat schrikken. Maar het viel mee. Ik draaide een kopje: de wanden waren te dik, en ik gebruikte teveel water, de klei was smeuïg. Een gedraaide kom zakte in. De plasticiteit was veel te hoog. Beginnersfouten, die ik herken van de opleiding.

De porseleinklei scheurde op de gipsplaat tijdens de voorbereiding. Gips neemt snel, veel vocht op, dat wordt onttrokken aan de klei. Ik was even bang dat de klei te koud was, warme klei is ietsje soepeler, op kamertemperatuur. Klei moet gewalkt worden, de luchtbelletjes moeten eruit. Porselein klei heeft een fijne structuur, en er zat weinig lucht in de klei. Daar is niet zoveel ruimte voor.

De nieuwe werkplaats is wennen dus. Het zou geen verrassing moeten zijn, de oven waar ik nu naar kijk, zal ook gekkigheden hebben waar ik mee om moet leren gaan. Ik vroeg Houk- hij is timmerman -of hij gaatjes kon boren in mijn bats. Dat is normaal, zodat je goed kunt zien waar de schroeven op de draaischijf zitten. Ik hoopte dat dat niet nodig was, en heb zelf geen boor eigenlijk. Maar ach, als het kan, dan maar zo.

Het centreren gaat redelijk goed, op de opleiding hoorde ik dat ik op pakweg 95% zit (dat moet met verloop van tijd 100% worden, als je groter werk wil maken). Bij het draaien zorgt dat voor een lichte ongelijkheid. En nog steeds laat ik de klei te snel los! Ongeduld. Dat is niet goed: de klei merkt dat, en wordt een beetje scheef. Het blijft wennen, ik snap, zoals wel vaker, heel goed hoe iets werkt. Ik voel het zelfs aan. En toch komen er ongelijkheden terug in alles wat ik doe.

Vandaag doe ik een dag rustig aan. Ik denk dat ik maandag notities maak in de centrale bibliotheek over de eigenschappen van Limogès porselein. Het voelt fijn om mee te werken. De misluke kopjes en kommen heb ik in de emmer opgeborgen, met water, zodat de kleideeltjes gelijkmatig naar de bodem zinken en ik het kan recyclen op de gipsplaten. Ook moet ik de gipsplaat nog vastzetten, hij was zwaar, maar niet zwaar genoeg voor een kneedsessie. En het stopcontact moet echt gerepareerd: ik werk met water, en heb het nu nog steeds niet afgedekt. Dat is gevaarlijk, en het nieuwe stopcontact ligt klaar, maar ik was mijn schroevendraaier vergeten.

De foto boven dit artikel is gemaakt in een 3D print programma. Dit is ook een reden waarom ik moeite heb met het draaien: ik heb al een beeld, een doel, een idee. Dat in mijn handen krijgen, is weer een andere uitdaging.15540924_1740558936263810_2756024727915013077_o

 

Beginnend pottenbakker, maar vooral dromer

Hallo bezoekers,

gek genoeg, bedacht ik me vandaag, oh ja! Ik heb ooit eens een website opgezet, daar kan ik misschien nieuws op zetten over het pottenbakken. En het begin van mijn pottenbakkerij, al is dat misschien wat voorbarig.

Een paar maanden geleden, begon ik met een opleiding tot pottenbakker. Dat was goed, want ik liep er tegen mezelf aan en ik heb daar ook weer van geleerd. Ironisch genoeg, lag de nadruk op rustig werken, met aandacht. Al was ik al rustiger, door meditatie, kwamen de dromen over mooi keramiek in botsing met de materiële werkelijkheid.

Eigenlijk ben ik liever kunstenaar, omdat ik een onderzoekende houding fijner vind. De vorm waarin die kunst tot uiting komt, is momenteel pottenbakken. Ik begon met het 3D printen van klei, en kreeg daar positieve reacties op. Momenteel doe ik veel grafisch ontwerp, en ook dat heb ik op een gegeven moment met keramiek- porselein om precies te zijn -gecombineerd. Kunst is best moeilijk, je probeert trouw te zijn aan je neigingen, en die in zo’n vorm te gieten dat je er of van kunt leven, of in ieder geval mensen mee fascineert. Of belangrijker, een deel van jezelf kenbaar maakt.

Zoals je kunt zien, zijn dit allemaal ietwat technische interesses. Op de computer, met computer programma’s. Ik heb een tijdje stage gelopen bij een pottenbakker, 3 maanden maar, daar voelde ik me op mijn plek. Ook was ik onder de indruk van al het prachtige, gevoelige keramiek. En de menselijke kant, van het ambacht. Ik heb bijna een half jaar gespaard om de opleiding te doen die ik nu doe, aan de Kleiacademie. Het ging aardig. Ik was niet slechter of beter (omdat je niet potten bakt met je hersens, of, tenminste, niet het draai gedeelte doet met alleen je hersens), en vond dat sowieso al interessant. Het ging hoofdzakelijk om het aanvoelen van de klei, en er zit een bijna sensueel, menselijk aspect aan: klei is erg organisch. Porselein voelt aan als een zacht mens.

Gefrustreerd raakte ik ook. De eerste les, was pure chaos, de klei zat overal. Ik zat onder. Dat is wel typisch voor mij. Maar niet per se slecht. Zo begin ik altijd, ik maak er een experimentele bende van, en haal uit die complete chaos soms mooie dingen. Vooral vreemde dingen. Daar ben ik goed in.

De lessen daarna maakte ik stapjes naar voren, om te ontdekken dat klei, en vooral porselein klei, één belangrijke eigenschap heeft. Een eigenschap die je wetenschappelijk kunt definiëren als, gevoelige moleculaire structuur en als mens, heet het simpelweg; gevoeligheid. Dit is ook de hoofdreden waarom pottenbakken minder makkelijk is, dan het lijkt. En waarom ik nu, na 3 maanden les, en wat tips van de pottenbakker (mijn oude baas) nog steeds worstel met fatsoenlijk draaien. Dat kan ik wel, maar ik zie zelf goed dat het nog te grof is. Toch moet ik zeggen, dat ik gefascineerd ben door de structuur van de klei. Door de aandacht die vereist is. Mijn ongeduld, het snel willen kunnen, werkt tegen me. Maar het ongeduld, werkt tegen alles, en dit is ook van toepassing op andere zaken in het leven.

Ik heb nu, zojuist, mijn pottenbakkerij ingericht. Het is wat voorbarig, dat vond ook mijn oude baas. Maar, ik wil graag kunst maken, en ik wil graag pottenbakken. Ik heb vooral ruimte nodig om te experimenteren, en dat doe ik het liefst op wetenschappelijk niveau. Dus met veel lezen er bij, ik heb nu vermoedens. Over wat er met glazuur mogelijk is bijvoorbeeld. Mijn interesse in pottenbakken komt door, een obsessie met vorm. Meditatieve vormen met name.

En ik heb me beseft dat de enige manier om beter te worden, toenadering zoeken is. Ik heb nu dus een oefenplek. En op de opleiding zal ik meer moeten vragen. Die kwetsbaarheid vind ik niet altijd fijn. Maar ik vind het ook grappig: want, dit is bijna een vorm van therapie voor me. Om het meest moeilijke punt van mijn karakter, zachtjes om te buigen, bijna te centreren, en dan voorzichtig vorm te geven. Net zoals op de draaischijf.

Les nummer 1 is voor nu, geduld en doorzettingsvermogen. Fouten maken, is goed. Discipline, is noodzakelijk.

Wout

16112685_1755984064721297_2763841574032122607_o 15972687_1755983594721344_6266762750898055627_o